گام هاي رو به جلو درمسير توسعه نوآوري و شكوفايي در سال جديد و راهكارهاي پيش رو

 نوآوري و شكوفايي يكي از مهمترين راهكارهايي است كه ما را به سمت توسعه متوازن و پايدار سوق مي دهد، چون در بستر خلاقيت، ابتكار و نوآوري است كه به شكوفايي مي رسيم و مي توانيم مسير توسعه همه جانبه را با صلابت و استواري تمام طي كنيم و برداشته هاي علمي، پژوهشي، فرهنگي، اقتصادي و حتي سياسي خود تكيه نماييم.
 با اين حال مقام معظم رهبري با درايت و هوشمندي تمام و با توجه به نياز جامعه امروز ايران اسلامي، سال 1387 را سال نوآوري و شكوفايي ناميدند و تصريح فرمودند:«امسال بايد فضاي نوآوري كشور را فرا بگيرد و همه مسئولان خود را موظف بدانند با بهره گيري از امكانات مادي و معنوي، كارهاي نو و ابتكاري و راه هاي ميان بر را در سايه مديريت صحيح، تدبير درست و حكمت در فعاليت كشور وارد كنند تا كام مردم از ثمره اين تلاش ها شيرين شود.»

  پيام نوروزي رهبر معظم انقلاب حاوي توصيه ها و انتظاراتي است كه نقش اقشار گوناگون ملت ايران و مسئولان به خصوص اصحاب فكر وانديشه را در انجام مسئوليت خطير پيشرفت كشور مشخص مي كند.
 لزوم چنين توصيه ها و انتظارات مهمي هنگامي اهميت خود را بيشتر نشان مي دهد كه طبق فرمايشات رهبري، مي بايستي پاسخگويي به آن را درحيطه تكاليف ديني و الهي به شمار آورد، از طرف ديگر هم امسال نظام جمهوري اسلامي سي امين سال حيات خود را تجربه مي كند و با اندوخته اي سي ساله در دفاع از استقلال و عزت ملي وحركت به سمت اعتلاي علمي و عملي در تمامي زمينه ها لازم است كه به موضوع نوآوري و شكوفايي در ابعاد مختلف جامعه توجه داشته باشد و بر تحقق كامل آن تلاش نمايد.
    
برآورد انتظارات رهبري
 مقام معظم رهبري درپيام نوروزي خود دو انتظار را مطرح نمودند:«يكي از دو انتظار من درسال 1387، نوآوري در بخش هاي مختلف و دستگاه هاي گوناگون اجتماعي، اقتصادي و خدماتي كشور از جمله در ديپلماسي، حركت به سمت علم و تحقيق، گسترش فرهنگ مطلوب در ارائه خدمات به همه قشرها به خصوص قشرهاي محروم، و در آباداني كشور است؛ انتظار دوم درسال جاري اين است كه فعاليت هايي كه درسال گذشته انجام شده و كارهايي كه دولت درسال هاي اخير انجام داده» به نتيجه و شكوفايي برسند و كام مردم از نتيجه اين فعاليت ها و تلاش ها شيرين شود، بنابراين امسال را سال «نوآوري و شكوفايي» مي نامم.»
  براي ايجاد فضاي خلاقيت و نوآوري، روش هاي متعددي توسط صاحب نظران علوم تربيتي،آموزشي ارايه شده است.
  «حسن زماني» نماينده مردم ملاير در مجلس شوراي اسلامي با بيان اينكه مديران و مسئولان كشورمان بايد نوآور باشند، مي گويد:«نوآوري مسئولان بايد به شيوه اي باشد كه آثار آن در زندگي اقتصادي آحاد مختلف مردم به خوبي نمايان شود و همين امر سبب شود تا با مشكلات كمتري روبرو شويم، از همين رو مقام معظم رهبري سال 87 را با اين عنوان نامگذاري نمودند تا براي بهره گيري بيش از پيش از فرصت هاي سال جاري تلنگري به مسئولان باشد.»
  زماني مي گويد:« با يك حركت معمولي نمي توان به اهداف كشور در زمينه نوآوري دست پيدا كرد بلكه اين مسئله نياز به تحقيقات كارشناسي و برنامه هاي مدون دارد و مسئولان بايد بسترساز نوآوري دركشورمان باشند.»
    
نقش مديريت درنوآوري
 مديران و برنامه ريزان كشور درايجاد فضاي نوآوري و خلاقيت نقش مهم و موثري مي توانند داشته باشند كه بسترهاي ايجاد فضاي نوآوري توسط مديران مي تواند عوامل متعددي داشته باشد.
  نماينده مردم ملاير درمجلس شوراي اسلامي دراين باره مي گويد:«مديران بايد از نوآوري برخوردار باشند و اگر اهل نوآوري نيستند، از كساني دراين زمينه بهره ببرند تا در اين راستا اطلاعات داشته باشند و بتوانند به كارهاي ناتمام جامه عمل بپوشانند و انتظار مطرح شده توسط مقام معظم رهبري را پاسخ دهند.»
  وي نوآوري و شكوفايي را دو عامل مهم در تحول و پيشرفت ملت ها مي داند و مي گويد:« شكل گيري فرهنگ و تمدن ملي درهر سرزميني مرهون نوآوري و شكوفايي درزمينه هاي مختلف علمي، آموزشي، فرهنگي وخدمات اجتماعي است و اين مهم يك ضرورت و نياز اساسي درعصر حاضر محسوب مي شود، دراين مسير تمامي مسئولان، نمايندگان مجلس و آحاد مردم بايد زمينه تحقق پيشرفت و عدالت اجتماعي را فراهم كنند.»
    
درسال نوآوري خمودگي بي معناست
  درفرهنگ معين واژه نو به معني تازه و جديد درمقابل كهنه و كهن مطرح شده و در لغت نامه دهخدا آنرا به معني عمل نوآور، ابتكار، ابداع و بدعت گذاري آورده است. اما در ادبيات مديريت واژه نوآوري از منظر اصطلاحي به معني فرآيند كسب انديشه اي خلاق و تبديل آن به محصول، خدمت يا يك روش عملياتي مفيد است، اما عموماً نوآوري محصول خلاقيت است و تا خلاق نباشيم نمي توانيم نوآور باشيم.
  «علي بنايي» نماينده مردم قم در مجلس شوراي اسلامي مي گويد:«درسالي كه به نام سال نوآوري و شكوفايي از سوي مقام معظم رهبري نامگذاري شده است بايد با عمل مشكلات را رفع كرده و از بيان حرف ها بپرهيزيم، چرا كه بعد از گذشت 3 دهه از انقلاب، امروزه مردم انتظار دارند تا اثرات آن را ببينند و اين موضوع بايد با نوآوري به مردم ارائه شود.»
  نماينده مردم قم مي گويد:«سال نوآوري و شكوفايي سالي است كه بايد مسئولان پاسخگوي نيازهاي مردم باشند و مشكلات آن ها را در تمام زمينه ها از جمله مشكلات اقتصادي، تورم و فرهنگي رفع كنند.»
  نماينده مردم قم درمجلس شوراي اسلامي با بيان اينكه نامگذاري امسال همراه با شادابي است، مي گويد:«نوآوري و شكوفايي به دور از خمودگي و ركود است و بايد مسئولان با بالندگي و تفكري جديد مشكلات را برطرف سازند، بايد حرفها را كنار گذاشت و درعمل به رفع مشكلات بپردازيم و در فعال سازي بالندگي درجامعه بيش از پيش بكوشيم.»
  بنايي ضمن اشاره به حضور نيروهاي خلاق و توانمند درجامعه مي گويد:«نيروهاي بسيار خلاقي در سطح كشور فعاليت مي كنند كه بايد از قدرت آن ها استفاده كرد و با استفاده از تفكر جديد آن ها نوآوري را در اين عرصه نيز تجربه كرد.»
 بنايي در پاسخ به اين سؤال كه درسال نوآوري و شكوفايي مجلس شوراي اسلامي چه نقشي خواهد داشت، مي گويد: «مجلس هشتم بايد در فعاليتهاي خود نوآوري هاي خوبي داشته باشد، چراكه اين مجلس حاصل دستاورد 7 مجلس گذشته است و از اين رو بايد با بهره گيري از تجربيات دوره هاي گذشته مجلس و با نوآوري و رويكردي تازه و نو در رفع مشكلات مردم و جامعه اسلاميمان تلاشي مضاعف داشته باشيم.»
    
نوآوري در دستيابي به سند چشم انداز 20ساله نظام
 درسال جاري و با تحقق پيام نوروزي مقام معظم رهبري مبني بر نوآوري و شكوفايي مي توان گام هاي بلندي درخصوص دستيابي به اهداف تبيين شده سند چشم انداز 20 ساله نظام مقدس جمهوري اسلامي برداشت.
 «محمدرضا كاشاني زاده» كارشناس امور اجتماعي و استاد دانشگاه مي گويد: «نوآوري و شكوفايي در ذات خود تلاش و جهاد مستمر براي رسيدن همه جانبه به قله هاي پيشرفت را نهفته دارند، ازطرفي هم انقلاب اسلامي دهه سوم خود را پشت سر مي گذارد يعني اينكه امروز ما با يك تجربه 30 ساله بايد به دنبال نوآوري در روش ها و شكوفايي در آرمان هاي اساسي انقلاب باشيم و اين انتخاب مقام معظم رهبري بسيار بجا و حساب شده مي باشد، چون مردم اين انتظار را از مسئولان دارند كه كشور را به سمت بهره گيري از تمام ظرفيت ها و امكانات سوق دهند.»
  اين استاد دانشگاه به تحقق چشم انداز 20 ساله نظام در سايه نوآوري و شكوفايي اشاره مي كند ومي گويد:«به عقيده من اگر قرار است كه ما در آينده اي نزديك طلايه دار منطقه باشيم و حرف اول رادر تمامي زمينه ها بزنيم و حرفي براي گفتن داشته باشيم. بايد به تحقق هرچه سريعتر و بهتر سند چشم انداز 20ساله نظام توجه كنيم وبدون شك سند چشم انداز تحقق نمي يابد مگر اينكه ما از روحيه اي خلاقيت محور و نوآور در تمامي اركان كشور برخوردار باشيم، پس بنابراين بايد گفت كه نوآوري و شكوفايي مسير مارا براي رسيدن به اهداف سند چشم انداز هموارتر مي كند.»
    
خلاقيت و ابتكار با نيروهاي متخصص
 توانايي و تخصص نيروي انساني مهمترين سرمايه ايجاد نوآوري در كشور محسوب مي شود. كارشناسان معتقدند دولتمرداني كه از نيروهاي انساني آموزش ديده و متخصص و كاردان استفاده مي كنند دولتمرداني توانمند با ارزش افزوده بالاهستند.
 به بيان ديگر بايد گفت مسئولاني كه قادرند ديدگاه هاي ناشناخته به مسائل را با راه حل هاي منحصر به فرد ارتقاء دهند و همچنين مي توانند شيوه هايي نوين براي تبديل ايده هاي خلاق به نتايج مفيد را به كار برند، مسئولان نوآور و خلاق محسوب مي شوند.
 يك مدير سينماي مستند مي گويد: «وظيفه اصلي نوآوري و شكوفايي بر دوش جوان هاي اين مملكت است، جوان ها پويا هستند و اين قابليت را دارند كه با جسارت بيشتري درعرصه نوآوري حضور پيدا كنند، اما دراين خصوص بايد ريسك پذيري را چندبرابر كرد، چون با احتياط دچار روزمرگي شدن نمي توان نوآوري و ابتكار و خلاقيت داشت.»
 وي مي گويد: «بايد جوانان را در سال جديد به سمت خلاقيت و نوآوري حركت دهيم تا به دنبال جهش و انگيزه براي دستيابي به طرح هاي نو و شكوفايي در عرصه هاي علمي، فرهنگي و اقتصادي باشند. ازطرفي هم تحول و نوآوري در سيستم مديريتي كشور در هر زمينه اي ايجاد انگيزه درپيشرفت مي كند.»
    
جشنواره نوآوري و شكوفايي برگزار مي شود
 مسئولان دولتي در سال نوآوري و شكوفايي برنامه هاي زيادي را در دست اقدام دارند، از جمله آنها برگزاري جشنواره نوآوري و شكوفايي است كه همزمان با سي امين سالگرد پيروزي انقلاب اسلامي برگزار مي شود و قرار است از 30 نوآور و 30 مظهر شكوفايي تقدير شود.
 صادق واعظ زاده، معاون علمي و فناوري رئيس جمهور در يك نشستي خبري از برگزاري اين جشنواره خبر داده و مي گويد: «براي اولين بار شمار بسيار زيادي از ابداعات و اختراعات نوآوران در يك محيط مناسب به متقاضيان سرمايه گذاري عرضه مي شود، دراين جشنواره همچنين نسبت به طرحهايي كه مبتني بر علم و فناوري به نتيجه نهايي رسيده به عنوان مظهر شكوفايي ملي اطلاع رساني خواهدشد. دراين جشنواره كه همزمان با سي امين سالگرد پيروزي انقلاب اسلامي برگزار مي شود از 30 نوآور برجسته و از 30 مظهر شكوفايي تقدير ويژه به عمل مي آيد، ضمنا اين جشنواره علاوه بر مركز، در استان هاي كشور نيز برگزار مي شود.»
 معاون علمي وفناوري رئيس جمهور با تاكيد بر اينكه نوآوري و شكوفايي محدود به عرصه علم و فناوري نمي شود، مي گويد: «نوآوري درهمه عرصه هاي اداري، اقتصادي، فرهنگي و اجتماعي ضروري است، اميدواريم با توجه به هدف هايي كه ذكر شد سال جاري سال بسترسازي براي نوآوري مستمر و ممتد در همه زمينه ها و سال آغاز حركت هاي نوآورانه و بزرگ باشد.»
 برگزاري چنين جشنواره هايي بدون شك مي تواند در تشويق جامعه خصوصا جوانان به سمت تحقق نوآوري و شكوفايي موثر و مفيد باشد، چرا كه اين قبيل اقدامات خود بسترساز خلاقيت و نوآوري در كشور اسلاميمان خواهد شد و جامعه جوان ايران را به اين سمت حركت مي دهد.
    
مسابقه بزرگ ايده هاي نو
 اما در اين ميان سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري هم دست به ابتكار و نوآوري زده و اقدام به برگزاري مسابقه بزرگ ايده هاي نو در حوزه هاي صنايع دستي، ميراث فرهنگي و گردشگري كرده است.
  اسفنديار رحيم مشايي، رئيس اين سازمان دراين باره مي گويد: «به مناسبت نامگذاري سال جديد به نام نوآوري و شكوفايي، سازمان ما اقدام به برگزاري مسابقه بزرگ ايده هاي نو در سه حوزه ميراث فرهنگي، صنايع دستي وگردشگري كرده و طي ماه هاي آتي زمان قطعي آن به اطلاع عموم مردم مي رسد و تمام كساني كه ايده هاي جديدي در زمينه توسعه گردشگري، حمايت از ميراث فرهنگي و توسعه صنايع دستي در كشور دارند مي توانند دراين مسابقه شركت كنند و احتمالااين مسابقه در يكي از شبكه هاي تلويزيوني كشورمان پخش خواهدشد، ضمنا ما همواره پذيراي افرادي هستيم كه طرح ها و ايده هاي جديدي براي توسعه بيشتر اين حوزه ها در كشور دارند.»